Grip op gedachten in 5 stappen
Je kent het vast wel, onrust in je hoofd. Gedachten die maar blijven komen.
De invloed van gedachten op je gedrag
Gedachten spelen een belangrijke rol en beïnvloeden je gedrag. Je gedrag wordt in grote mate gestuurd door de manier waarop je denkt, je overtuigingen, emoties, en cognitieve processen. Je eigen gedachten kunnen je een leven lang gevangen houden. Je wordt als het ware gegijzeld door je eigen brein. Wanneer je grip krijgt op je gedachten zul je je vrijer voelen. Je wordt niet meer belemmerd door bijvoorbeeld angstgedachten. Deze gedachten houden je dan niet meer in hun greep.
Gedachten zijn niet altijd waar
Gedachten zijn niet altijd rationeel of waar. Ze kunnen het gevolg zijn van negatieve zelfbeoordelingen, angst, depressie, of andere emotionele uitdagingen. Je kunt ook wakker liggen van onrealistische gedachten die regelmatig te maken hebben met de problemen van een ander.
Bewustwording als eerste stap
Je bewust worden van negatieve gedachten heeft veel voordelen. Naarmate je bewustwording van je gedachten groeit, zul je merken dat je in staat bent om negatieve gedachtepatronen te herkennen en te doorbreken.
De onrust van overvloedige gedachten
Een overvloed aan gedachten levert veel onrust op in je hoofd en de emoties die bij deze gedachten horen kunnen er voor zorgen dat je je bijvoorbeeld gestrest of opgejaagd voelt.
Je vraagt je dan misschien continu af wat de oorzaak is van je gestreste en opgejaagde gevoel. Zo creëer je onbewust nog meer negatieve piekergedachten.
Hoeveel gedachten hebben we eigenlijk?
Er is veel onderzoek gedaan naar de hoeveelheid gedachten die wij als mens hebben.
De Amerikaanse psycholoog Timothy Brown heeft, na onderzoek, geconstateerd dat we gemiddeld zo’n 40.000 gedachten per dag hebben. Minimaal 70 procent daarvan is negatief of alarmerend. Dan is het niet zo gek dat je gebukt kunt gaan onder deze negatieve gedachten.
De wisselwerking tussen denken en doen
Onze gedachten hebben een aanzienlijke invloed op ons gedrag.
Gedrag dat wordt aangestuurd door onze interne gedachten, overtuigingen, emoties en percepties. Je gedachten beïnvloeden niet alleen je gedrag, maar je gedrag beïnvloedt ook je gedachten. Dit is altijd een wisselwerking.
Grip krijgen op je gedachten
Grip op je gedachten krijgen is een uitdaging, maar zeker mogelijk.
De volgende 5 stappen helpen je om je meer bewust te worden van negatieve gedachten. Zo krijg je steeds meer grip op je gedachten.
Stap 1: Bewust worden
Bewustwording als eerste stap
Bewust worden van negatieve gedachten is een belangrijke stap naar zelfbewustzijn en emotioneel welzijn.
Wanneer we 's ochtends opstaan, zit ons hoofd al vol gedachten. Veel van deze gedachten hebben te maken met de dag ervoor en daarvoor en daarvoor.
Wat stop jij in je hoofd?
We vullen ons hoofd iedere dag weer met informatie van social media en met problemen die niet van ons zijn. Vraag jezelf eens af waar jij je hoofd, zonder dat je je daar bewust van bent, mee vol stopt.
• Word je blij van de informatie die je tot je neemt?
• Is dat waar je over piekert van jou?
• Kun je het oplossen?
• Kun je het veranderen?
Wanneer het antwoord nee is, kun je je afvragen waarom je hier dan toch over piekert. We liggen vaak wakker van dingen die niet van ons zijn en we daarom ook niet kunnen oplossen. Je kunt misschien iets tijdelijk oplossen maar wanneer iemand zelf niet leert om zijn/haar eigen problemen op te lossen, zal het probleem zich steeds weer voordoen. Dit is misschien iets om over na te denken: wanneer iedereen goed voor zichzelf zorgt, hoeft een ander dat niet te doen. Voor jezelf zorgen is de meest krachtige manier om voor een ander te zorgen!
Gedachtebeheersing begint bij herkennen
Bewust worden van je gedachten is het startpunt van gedachtebeheersing.
Het stelt je in staat patronen in je denken te herkennen en uiteindelijk meer controle te krijgen over je gedachten, emoties en gedrag.
Het ontwikkelen van bewustwording vraagt aandacht en oefening, het positieve resultaat hiervan zul je in alle gebieden van je leven terug gaan vinden. Je zult beter in staat zijn om een leven te leiden dat in lijn is met je eigen waarden en doelen, daardoor lukt het je beter om een gezonde geestelijke balans te behouden in een drukke wereld.
Vragen die je helpen onderzoeken
Een manier om je bewust te worden van negatieve gedachten is het stellen van de juiste vragen aan jezelf. Het stellen van de juiste vragen, aan jezelf, kan je helpen om negatieve gedachten te analyseren, te relativeren en uiteindelijk te vervangen door meer positieve en realistische gedachten.
Schrijven om inzicht te krijgen
Houd een dagboek bij waarin je negatieve gedachten opschrijft wanneer ze zich voordoen. Dit helpt om ze te herkennen en te begrijpen welke situaties ze triggeren. Op deze manier krijg je inzicht in de gedachten die je hebt.
De impact van negatieve gedachten
Wanneer je geen grip hebt op je eigen gedachten, kun je ook een gevoel van machteloosheid ervaren. Negatieve gedachten kunnen je verlammen, je groei belemmeren, en je geluk ondermijnen. Wanneer je negatieve gedachten aandacht geeft krijg je er meer van.
En dat is wel het laatste wat we willen. Daarom is het belangrijk om je bewust te worden van de kwaliteit van je gedachten.
Reflectievragen bij een piekergedachte
De volgende vragen kunnen je daarbij helpen.
Neem een negatieve (pieker) gedachte en stel jezelf de onderstaande vragen:
• De gedachten die ik heb, hebben die te maken met zelfkritiek, piekeren of angst?
• Wat is het bewijs voor deze gedachte?
• Zijn mijn gedachten gebaseerd op emoties of feiten?
• Zou ik deze gedachte over een vriend hebben als ze in dezelfde situatie zouden verkeren?
• Wat zou er gebeuren als ik besloot deze gedachte los te laten?
• Wat zijn concrete stappen die ik kan nemen om de situatie te verbeteren in plaats van me door deze gedachte te laten belemmeren?
Stap 2: De kwaliteit van jouw gedachten
Je automatische programma
95% van wie we zijn, tegen de tijd dat we 35 jaar oud zijn, bestaat uit automatische gedragingen, emotionele reacties, onbewuste gewoontes, vastgeroeste houdingen, overtuigingen en percepties die functioneren als een computerprogramma.
Dit alles begint bij wat je denkt. Hoe je denkt en hoe je je voelt, creëert een staat van zijn. Wanneer je gedachten voor het overgrote deel met het verleden te maken hebben, leef je meer in het verleden dan in het nu.
Dat automatische programma draait dagelijks op de achtergrond. Je reageert vaak sneller dan je beseft. Een opmerking, een blik of een situatie raakt iets ouds en je brein vult de betekenis in. Wat je ooit hebt geleerd of ervaren, wordt opnieuw actief.
Zo reageer je vandaag soms vanuit eerdere conclusies over jezelf of over anderen. Dat voelt logisch, omdat het vertrouwd is.
Zodra je je hiervan bewust wordt, ontstaat er ruimte. Ruimte om te zien dat een reactie automatisch verloopt. En in die ruimte kun je stap voor stap leren om bewuster te kiezen hoe je wilt denken en handelen.
Bewust worden van de kwaliteit van je gedachten
Wordt je bewust van:
• Wat is de kwaliteit van jouw gedachten?
Zijn je gedachten helpend en realistisch, of streng en veroordelend? De toon van je gedachten bepaalt hoe je naar jezelf en de wereld kijkt.
• Wat je denkt beïnvloedt je gedrag en je gevoel.
Een gedachte roept direct een gevoel op en dat gevoel stuurt je reactie. Zo vormt denken de basis van wat je doet.
• Wanneer je hoofd vol zit met negatieve gedachten zal dit je gedrag en het gevolg daarvan beïnvloeden.
Veel negatieve gedachten zorgen voor spanning, twijfel of terugtrekgedrag. Dat heeft invloed op je keuzes en op wat er uiteindelijk uit een situatie voortkomt.
Gedachten sturen je gedrag
De volgende uitspraak ken je misschien wel en laat zien hoe je gedachten je gedrag beïnvloedt.
"Of je nu denkt dat je het kunt of denkt dat je het niet kunt, in beide gevallen heb je gelijk."
Deze uitspraak laat zien hoe krachtig gedachten zijn. Wat je denkt, beïnvloedt hoe je je voelt. En hoe je je voelt, heeft direct invloed op wat je doet. Wanneer je denkt dat je iets kunt, ga je het eerder proberen. Je zet stappen. Je houdt vol wanneer het lastig wordt. Je staat meer open voor mogelijkheden en oplossingen.
Wanneer je denkt dat je iets niet kunt, heeft dat ook invloed. Je gaat twijfelen. Je stelt misschien uit. Je doet minder moeite of begint er niet eens aan. De kans dat het dan ook daadwerkelijk niet lukt, wordt groter.
Zo ontstaat er een samenhang tussen je gedachten, je gedrag en het gevolg daarvan. Je gedachte wordt als het ware een voorspelling die je zelf helpt waar te maken. Daarom is het belangrijk om je bewust te zijn van wat je denkt. Je gedachten sturen namelijk veel meer dan je in eerste instantie misschien beseft.
Zelfbeeld en verwachtingen
We zijn ons niet altijd bewust van de kwaliteit van onze gedachten. Zijn ze positief of negatief?
Hebben je gedachten voornamelijk met de verwachting van anderen te maken of met je zelfbeeld?
• Gedachten die te maken hebben met zelfkritiek hebben veel invloed op alles wat je doet.
• Gedachten waarbij je jezelf de schuld geeft, jezelf bekritiseert of jezelf vergelijkt met anderen op een negatieve manier, hebben grote invloed op je zelfbeeld, je gedrag, en je gevoel.
Je voorspelt je eigen toekomst
Wanneer je hier niet bewust van bent, ga je als vanzelf je eigen toekomst voorspellen.
Je neemt dan aan dat toekomstige gebeurtenissen negatief zullen zijn zonder enig bewijs of reden.
Je brein maakt alvast een inschatting van wat er gaat gebeuren. Die inschatting voelt overtuigend. Je gaat ervan uit dat een gesprek lastig wordt, dat je zult falen of dat iemand kritisch zal reageren. Zonder dat het moment er al is, heb je de uitkomst in gedachten al bepaald.
Die verwachting heeft invloed op hoe je de situatie ingaat. Je spanning neemt toe. Je wordt voorzichtiger of terughoudender. Soms trek je je zelfs terug voordat er iets heeft plaatsgevonden. Je gedrag past zich aan aan wat je denkt dat er gaat gebeuren.
Op die manier kan een gedachte uitgroeien tot een zelfvervullende voorspelling. Wat je verwacht, beïnvloedt hoe je handelt. Hoe je handelt, beïnvloedt het resultaat. Het resultaat lijkt vervolgens te bevestigen wat je al dacht.
Zo krijgt een aanname steeds meer gewicht. Daarom is het waardevol om stil te staan bij de gedachten die je hebt over de toekomst. Niet elke voorspelling is een feit. Soms is het een oude overtuiging die zich herhaalt. En zodra je dat ziet, ontstaat er ruimte om het anders te benaderen.
Reflectie en oefening
Het beoordelen van de kwaliteit van je eigen gedachten kan een uitdagende taak zijn, omdat het vaak moeilijk is om objectief naar je eigen gedachten te kijken. Dit is een voortdurend proces en vergt oefening en bewustzijn.
• Neem regelmatig de tijd om je gedachten te evalueren.
• Stel jezelf vragen over waarom je bepaalde gedachten hebt.
• Zijn ze gebaseerd op angst, vooroordelen of onjuiste overtuigingen?
• Zelfreflectie kan je helpen om bewust te worden van mogelijke vertekeningen in je denken.
• Wees vriendelijk voor jezelf als je merkt dat je negatieve gedachten hebt.
Stap 3: Maak een lijstje van de negatieve gedachten die je hebt
Welke negatieve gedachten heb je?
Welke negatieve gedachten heb je? Schrijf een aantal negatieve gedachten, die steeds weer terugkomen op.
Bijvoorbeeld:
"Ik ben niet goed genoeg."
"Ik kan dat niet."
"Ik verdien geluk niet."
"Ik ben te oud/jong om te veranderen."
"Niemand begrijpt me."
"Het leven is hopeloos."
Waar gaan deze gedachten over?
Breng in kaart waar deze gedachten mee te maken hebben.
- Hebben ze te maken met je zelfbeeld of met de meningen van anderen?
- Hoeveel van deze gedachten beschouw je als waarheid?
Sta hier iets langer bij stil.
Kijk per gedachte waar de kern zit. Gaat het over hoe jij jezelf ziet, of over wat je denkt dat anderen van je vinden?
Sommige gedachten raken direct aan je eigenwaarde. Andere draaien vooral om verwachtingen, druk of angst voor afwijzing. Door dit onderscheid te maken, wordt duidelijk waar de gevoeligheid zit.
Vraag jezelf daarna af hoeveel bewijs je eigenlijk hebt voor deze gedachte. Is het een feit, of een conclusie die je ooit hebt getrokken?
Door dit zo concreet mogelijk te onderzoeken, ontstaat er afstand. En in die afstand wordt vaak zichtbaar dat een gedachte minder vaststaat dan ze eerst leek.
Negatieve gedachten over jezelf
Mensen kunnen verschillende negatieve gedachten hebben, afhankelijk van hun persoonlijke ervaringen, angsten, en zorgen. Negatieve gedachten die je over jezelf hebt beïnvloeden je zelfbeeld. Ze geven je een onzeker gevoel. Hierdoor zou je sociale gebeurtenissen, misschien wel, het liefst willen vermijden. Feestjes zijn niet aan jou besteed en een nieuwe outfit scoren kan een ware beproeving zijn.
Je kunt gedachten hebben als:
"Ik ben waardeloos."
"Niemand vindt mij leuk."
"Ik ben niet getalenteerd."
"Ik ben niet slim genoeg."
"Ik zal nooit gelukkig zijn."
"Ik zal nooit succesvol zijn."
"Ik ben lelijk."
"Ik ben te dik/dun."
Gedachten over verwachtingen van anderen
Wanneer je negatieve gedachten hebt die te maken hebben met de mening of verwachting van anderen, kun je het gevoel hebben continu onder druk te staan.
"Wat zullen anderen van me denken als ik dit doe."
"Ik wil graag aardig gevonden worden door iedereen."
"Ik ben bang dat ik mensen teleurstel."
"Anderen vinden me vast saai."
"Ik mag geen fouten maken in het openbaar."
"Anderen zullen me vast egoïstisch vinden als ik aan mezelf denk."
"Ik moet me altijd aanpassen om anderen gelukkig te maken."
"Anderen verwachten te veel van me."
Schrijven geeft inzicht
Het opschrijven van je gedachten helpt je om jezelf beter te begrijpen. Het stelt je in staat om afstand te nemen van je gedachten en objectiever te kijken naar wat je precies denkt en voelt.
Door regelmatig je negatieve gedachten op te schrijven, kun je patronen ontdekken. Misschien merk je dat bepaalde gedachten vaker voorkomen in specifieke situaties. Dit inzicht kan de eerste stap zijn naar verandering. Het helpt je objectief naar je gedachten te kijken. Soms lijken gedachten in ons hoofd veel erger dan ze in werkelijkheid zijn. Door ze op te schrijven, kun je ze van een afstand bekijken en realiseren dat ze misschien niet zo rationeel zijn als ze aanvoelen.
Door je negatieve gedachten op te schrijven, kun je ook proberen om oplossingen te bedenken voor de problemen waar je mee worstelt.
Soms is het moeilijk om je negatieve gedachten met anderen te delen. Door ze eerst op te schrijven, kun je beter formuleren wat je precies wilt zeggen als je besluit om met iemand anders over je gevoelens te praten.
Stap 4: Het 5G-schema
Het 5G-schema en RET
Het 5G-schema komt uit de Rationeel-Emotieve Gedragstherapie, afgekort RET.
Deze therapie laat je in een paar stappen zien welke betekenis je aan een gebeurtenis geeft en hoe het deze betekenis gekregen heeft. En wanneer je naar de uitkomst kijkt kun je een verband zien tussen je overtuigingen, gedachten en gedrag. Op deze manier krijg je inzicht in de manier waarop je denkt en of dit echt helpend is in jouw leven en dagelijks functioneren.
De vijf G’s uitgelegd
De vijf G's staan voor:
-
Gebeurtenis,
-
Gedachte
-
Gevoel
-
Gedrag
-
Gevolg
-
De Gebeurtenis is de feitelijke situatie of gebeurtenis die zich voordoet. Het kan iets zijn dat je ziet, hoort, leest, of ervaart. Het vormt de basis van je gedachten en emoties.
-
Gedachte, dit zijn de interpretaties, overtuigingen, zelfpraat en gedachten die je hebt als reactie op de gebeurtenis. Deze gedachten kunnen bewust of onbewust zijn, maar ze hebben een directe invloed op je emoties en gedrag.
-
Gevoel, uit deze gedachten ontstaan emoties en gevoelens en zijn een reactie op wat je denkt over de gebeurtenis. Deze gevoelens die voortkomen uit je gedachten, beïnvloeden je gedrag.
-
Gedrag, onder gedrag vallen de acties die je onderneemt.
-
Gevolg, dit is het resultaat van je gedrag en emoties als reactie op de gebeurtenis. Het omvat zowel de directe gevolgen als de langetermijneffecten van je reactie.
De 5 stappen in de praktijk
-
Gebeurtenis: wat gebeurde er?
-
Gedachte: wat dacht je toen?
-
Gevoel: wat voelde je?
-
Gedrag: wat deed je toen?
-
Gevolg: wat gebeurde er daarna?
Neem een specifieke gebeurtenis of situatie die leidde tot een negatieve emotie. Dit kan iets zijn wat recent is gebeurd of iets wat in het verleden is voorgevallen.
Pas het 5G-schema toe.
Stap 1: Gebeurtenis
Wat gebeurde er?
Neem een gebeurtenis en schrijf deze op.
Stap 2: Gedachte
Wat dacht je toen?
Schrijf op welke gedachte je had bij deze specifieke gebeurtenis.
Stap 3: Gevoel
Wat voelde je? Angst, boosheid, onzekerheid, machteloosheid?
Schrijf op wat je voelde.
Stap 4: Gedrag
Wat deed je toen?
Je gedrag kan bestaan uit vermijding, agressie, gebruik van verdovende middelen, overmatig piekeren, zoeken naar geruststelling etc.
Schrijf op wat je toen deed.
Stap 5: Gevolg
Wat gebeurde er daarna?
De gevolgen kunnen intern en extern zijn zoals, gebrek aan zelfvertrouwen, zelfverwijt, ontslag, confrontaties, afwijzing, etc.
Schrijf het gevolg op.
Gedachten vervangen
Nadat je deze 5 stappen hebt doorlopen, vervang je de negatieve en irrationele gedachte voor rationele en positieve gedachten, herhaal vervolgens dezelfde 5 stappen.
Irrationele en rationele gedachten
Irrationele gedachten zijn denkpatronen die gebaseerd zijn op onjuiste aannames, onrealistische overtuigingen en negatieve zelfspraak. Deze gedachten leiden vaak tot negatieve emoties en ongepast gedrag. Ze worden vaak gekenmerkt door overdrijvingen, generalisaties en catastroferen. Je denkt vaak dat het ergste dat kan gebeuren, zeker zal gebeuren. Of je trekt negatieve conclusies op basis van één negatieve gebeurtenis of ervaring.
Rationele gedachten zijn gebaseerd op realistische, evenwichtige en gezonde overtuigingen. Ze weerspiegelen een nauwkeurige beoordeling van de feiten, en leiden tot positievere emoties en constructiever gedrag. Je bekijkt de situatie objectief en realistisch zonder overdreven positieve of negatieve vertekeningen. In plaats van te catastroferen, richten rationele gedachten zich op mogelijke oplossingen voor problemen en het nemen van stappen om de situatie te verbeteren.
Controle over je gedachten
Laat negatieve gedachten los. Ze hebben geen controle over jou, tenzij je ze toestaat. Je hebt niet altijd controle over wat er om je heen gebeurt, maar je kunt wel controle hebben over je gedachten en reacties.
Controle hebben over je gedachten betekent niet dat je ze kunt stoppen. Gedachten komen vaak vanzelf op. Controle betekent dat je leert kiezen wat je ermee doet.
Je kunt een gedachte opmerken zonder haar direct te geloven. Je kunt haar onderzoeken in plaats van volgen. Je kunt besluiten om je aandacht te verplaatsen naar een helpendere gedachte.
Tussen wat er gebeurt en hoe jij reageert, zit altijd een kleine ruimte. In die ruimte ligt jouw invloed. Hoe vaker je die ruimte bewust gebruikt, hoe sterker je merkt dat je richting kunt geven aan je eigen reactie.
Zo verschuift de grip stap voor stap terug naar jou.
Stap 5: Van negatief naar positief
Overtuigingen onderzoeken
Om negatieve gedachten te vervangen voor positieve gedachten zul je een aantal dingen moeten onderzoeken en loslaten. Je overtuigingen bijvoorbeeld. Zijn deze van jou of heb je ze overgenomen?
Veel overtuigingen ontstaan vroeg in je leven. Je neemt ze over van ouders, school, omgeving of eerdere ervaringen. Ze worden zo vertrouwd dat je ze als waarheid gaat zien.
Misschien geloof je dat je altijd sterk moet zijn. Of dat je geen fouten mag maken. Of dat je pas waardevol bent als je iets presteert.
De vraag is dan: klopt dit echt voor jou, vandaag? Of is het een oude conclusie die je bent blijven herhalen?
Door je overtuigingen bewust te onderzoeken, ontdek je welke je verder helpen en welke je beperken. Wat helpend is kun je versterken. Wat niet meer past, kun je stap voor stap loslaten en vervangen door een overtuiging die beter aansluit bij wie jij nu bent.
De eerste acht jaar
In de eerste 8 jaar van je leven verzamel je de meeste informatie. Informatie die bestaat uit overtuigingen, emoties, omgevingen, handelingen, ervaringen, beslissingen, pijn, geuren, kleuren, mensen, situaties en nog veel meer. Dit vormt de kern en heeft veel invloed op de rest van je leven omdat je hersenen deze opgeslagen informatie als waarheid zien.
Dit vormt de basis van wat we denken, voelen, geloven maar ook hoe we reageren en handelen. Het vormt je mindset.
Als kind trek je conclusies om de wereld te begrijpen. Je leert wat veilig voelt en wat spanning geeft. Je leert hoe je liefde krijgt en hoe je afwijzing voorkomt.
Die vroege conclusies neem je mee in je volwassen leven. Ze sturen vaak ongemerkt je reacties in relaties, werk en keuzes die je maakt.
Wat toen logisch was, kan nu nog steeds actief zijn. Door je hiervan bewust te worden, krijg je zicht op patronen die ooit helpend waren en nu misschien om herziening vragen.
Alles wat je aandacht geeft groeit
Geef jij negatieve gedachten aandacht? Dan krijg je hier automatisch meer van. Jouw brein gaat namelijk op zoek naar situaties en gebeurtenissen waar deze gedachten door gevoed kunnen worden. Zowel in je verleden als in je toekomst. Loslaten van negatieve gedachten klinkt makkelijker dan het in werkelijkheid is, want hoe laat je los?
Je brein werkt als een filter. Waar jij je op richt, daar gaat het meer van zien. Wanneer je vooral focust op wat mis kan gaan, zal je brein signalen oppikken die dat beeld bevestigen. Herinneringen uit het verleden en verwachtingen over de toekomst sluiten zich daarbij aan.
Het antwoord is simpel. Door niet bezig te zijn met wat je vasthoudt.
Dat betekent dat je je aandacht bewust verplaatst. Je kiest ervoor om stil te staan bij gedachten die helpend en realistisch zijn. Je traint jezelf om oplossingen te zien, mogelijkheden te herkennen en mild naar jezelf te kijken.
Concentreer je op rationele gedachten, gedachten die je verder helpen in plaats van belemmeren. Wat je herhaaldelijk aandacht geeft, wordt sterker. Zo kun je stap voor stap een andere innerlijke focus ontwikkelen.
Oefening en herhaling
Besef je dat dit een proces is dat tijd en energie kost. Blijf oefenen, iedere dag weer!. Net zo lang tot je merkt dat het je minder moeite kost, het gaat dan steeds meer vanzelf. Alles wat vanzelf gaat wordt een gewoonte en wanneer het een gewoonte is geworden is het onderdeel geworden van wie jij bent.
Nieuwe gedachten kiezen vraagt herhaling. In het begin voelt het misschien onnatuurlijk of gekunsteld. Dat komt omdat je brein gewend is aan oude patronen die vaak jarenlang zijn herhaald.
Door dagelijks bewust stil te staan bij wat je denkt, train je als het ware een nieuwe mentale spier. Elke keer dat je een helpendere gedachte kiest, versterk je een nieuw spoor in je brein.
Na verloop van tijd kost het minder energie. Wat eerst bewust oefenen was, wordt steeds vanzelfsprekender. En wat je vaak herhaalt, wordt onderdeel van je identiteit.
'Je bent wat je herhaaldelijk doet.'
'Wordt de baas over je gedachten, anders worden zij de baas over jou.'
De cirkel van gedachten
Als ik blijf kijken zoals ik altijd heb gekeken
blijf ik denken zoals ik altijd dacht
Als ik blijf denken zoals ik altijd heb gedacht
blijf ik geloven zoals ik altijd heb geloofd.
Als ik blijf geloven zoals ik altijd heb geloofd
blijf ik doen zoals ik altijd heb gedaan
Als ik blijf doen zoals ik altijd heb gedaan
blijft mij overkomen wat mij altijd overkwam
Maar als ik mijn ogen sluit en voel mijn ware zelf van binnen
Dan kom ik deze cirkel uit en kan ik steeds opnieuw beginnen…
Bron onbekend.
"Verander je gedachten en je verandert je wereld."
Je bent niet je gedachte, je bent degene die haar kan observeren
Het belang van gedachtebeheersing
Het beheersen van je gedachten is geen gemakkelijke opgave, maar het is essentieel voor je emotionele en mentale welzijn. Negatieve gedachten kunnen je leven beheersen, je zelfbeeld aantasten en je groei belemmeren. Door bewust te worden van deze gedachten en ze actief te vervangen door positieve, rationele gedachten, kun je een gezonde mindset creëren die je helpt om gelukkiger en succesvoller te zijn.
Bewustwording als eerste stap
Het proces van gedachtebeheersing begint met bewustwording. Zoals in de microlearning beschreven, is bewustwording de eerste en wellicht belangrijkste stap. Zonder bewustwording kun je geen verandering aanbrengen. Dit betekent dat je actief moet leren herkennen wanneer je negatieve gedachten hebt en wat de triggers voor deze gedachten zijn. Een dagboek bijhouden kan een krachtig hulpmiddel zijn in dit proces. Door je gedachten op te schrijven, kun je patronen identificeren en een beter begrip krijgen van je mentale landschap.
De kwaliteit van je gedachten evalueren
Nadat je je bewust bent geworden van je negatieve gedachten, is het belangrijk om de kwaliteit van je gedachten te evalueren. Zijn ze rationeel en realistisch, of worden ze gedreven door angst, zelfkritiek en onrealistische verwachtingen? Het beoordelen van de kwaliteit van je gedachten helpt je om te zien welke gedachten je moet uitdagen en veranderen. Dit proces vereist oefening en geduld, maar de beloningen zijn groot. Je zult merken dat je beter in staat bent om met stress om te gaan, je zelfvertrouwen zal groeien en je zult een positievere kijk op het leven ontwikkelen.
Het 5G-schema als hulpmiddel
Een effectieve methode om je gedachten te analyseren is het 5G-schema, dat voortkomt uit de Rationeel-Emotieve Gedragstherapie (RET). Dit schema helpt je om de relatie tussen gebeurtenissen, gedachten, gevoelens, gedrag en gevolgen te begrijpen. Door dit schema regelmatig toe te passen, kun je irrationele gedachten vervangen door rationele en positieve gedachten. Het 5G-schema biedt een gestructureerde manier om je denkpatronen te doorbreken en een nieuwe, gezondere manier van denken te ontwikkelen.
Schrijven voor inzicht en afstand
Het opschrijven van je negatieve gedachten en het maken van een lijstje van deze gedachten is een krachtige manier om jezelf te begrijpen. Het stelt je in staat om afstand te nemen van je gedachten en ze objectiever te bekijken. Soms kunnen gedachten in ons hoofd veel erger lijken dan ze in werkelijkheid zijn. Door ze op te schrijven, kun je ze van een afstand bekijken en realiseren dat ze misschien niet zo rationeel zijn als ze aanvoelen. Dit inzicht is de eerste stap naar verandering en het formuleren van oplossingen.
Vervangen van negatieve gedachten
Het vervangen van negatieve gedachten door positieve gedachten is een proces dat tijd en energie kost. Het vergt consistentie en doorzettingsvermogen, maar het is mogelijk. Het is belangrijk om te begrijpen dat je niet altijd controle hebt over wat er om je heen gebeurt, maar je hebt wel controle over je gedachten en reacties. Door je te concentreren op rationele gedachten die je verder helpen in plaats van belemmeren, kun je een positieve mindset creëren.
Een gezonde mindset ontwikkelen
Een gezonde mindset is niet iets dat je van de ene op de andere dag bereikt. Het is een voortdurende reis van zelfontdekking en zelfverbetering. Het betekent dat je elke dag opnieuw moet oefenen om je gedachten te beheersen en positieve gewoontes te ontwikkelen. Dit proces kan uitdagend zijn, maar de beloningen zijn de moeite waard. Je zult merken dat je beter in staat bent om met tegenslagen om te gaan, je zult je gelukkiger voelen en je zult meer succes ervaren in verschillende aspecten van je leven.
Gedachten zijn niet altijd de waarheid
De sleutel tot het beheersen van je gedachten ligt in het begrijpen dat je gedachten niet altijd de waarheid zijn. Ze zijn vaak een reflectie van je angsten, overtuigingen en ervaringen. Door je gedachten kritisch te evalueren en te vervangen door rationele en positieve gedachten, kun je een gezondere en positievere mindset creëren. Dit vereist oefening, maar met de juiste tools en technieken, zoals het 5G-schema en het bijhouden van een dagboek, kun je je gedachten leren beheersen en een gelukkiger en succesvoller leven leiden.
Blijf oefenen en geef niet op
Het beheersen van je gedachten is een krachtig hulpmiddel dat je in staat stelt om je leven in eigen handen te nemen. Het stelt je in staat om je doelen te bereiken, je relaties te verbeteren en een positieve impact te hebben op je algehele welzijn. Blijf oefenen, blijf geduldig en geef niet op. Je bent sterker dan je denkt en met doorzettingsvermogen en consistentie kun je een gezonde en positieve mindset ontwikkelen die je helpt om je volledige potentieel te bereiken.